STARA PIERNIK

bid_2 Czyli piernik płci żeńskiej. Czyli ja. Coraz bardziej rozmijająca się z tym światem. Nieposiadająca nawet (bo i niezamierzająca posiadać) smartfona czy innego tabletu.
Choć to trochę paradoks: słowo drukowane czytam niemal jedynie na ekranie komputera. Książki nadal leżą odłogiem! Nawet starej piernik ten świat namieszał w głowie.

Książki wciąż czekają, lecz od kilku tygodni czytam znów „Politykę”. Była moją cotygodniową lekturą od lat 70. do mniej więcej początków obecnego stulecia, potem ją przestałam kupować, już mniejsza o powody, teraz do niej wróciłam. Ze starej gwardii został tam chyba tylko Passent. Ale jest wielu nowych, młodych (lub już nie tak młodych), zdolnych, dobrze piszących.
W „Kawiarni literackiej” pisze Grażyna Plebanek (nie znam jej książek, bo – patrz wyżej: nie czytam). W ostatnim numerze apeluje, by nie masakrować nosówek – chodzi o nosówki w wygłosie. Apel ilustruje głównie przykładami złej wymowy nosówki „ą”. Jakiś ważny polityk z okazji – uwaga! – wręczania nagrody literackiej powiedział: „Som tacy, którzy piszom”. Plebanek podaje też przykłady złej wymowy typu „ido”, „wezmo” czy „napierdolo”.
W innym zaś miejscu, jako że „samogłoski <ą> i <ę> są skarbami polszczyzny”, autorka pochyla się też nad nosówką „ę”, strasząc, że niedługo wszyscy mogą już mówić „Niech siem goniom”. Czyli masakrowanie „ę” widzi w wymowie „em” na końcu wyrazu (idem, robiem). I słusznie! Ale stara piernik pragnie niniejszym uzupełnić, że zbyt nosowa wymowa „ę” w wygłosie też jest błędem. Czyli niepoprawnie jest mówić idĘ, robiĘ; to powinno brzmieć jak idE, robiE, z ewentualnie tylko leciutką nosowością. A niektórzy, zwłaszcza w wystąpieniach publicznych (zwłaszcza w recytacji!), tę nosowość artykułują ponad miarę.
Starej piernik nie podoba się też to, że Grażyna Plebanek – tu znów wracamy do „ą” – wyjaśnia: „Zasada jest prosta – literę <ą> na końcu wyrazu wymawia się następująco: najpierw ustne <o>, potem nosowe niesylabiczne <u>”. Ma dobre intencje, bo jak to inaczej wytłumaczyć – ale obawiam się, że ktoś (zwłaszcza gdy nie wie, co to jest „nosowe niesylabiczne”) może na podstawie tej instrukcji upewnić się, że wymowa „idą” ma brzmieć: „idou”, co już bardzo bliskie jest „idoł” – a tak niestety też mówi wielu.
A jeszcze bardziej starej piernik nie podoba się, że autorka artykułu pisze o WYMAWIANIU LITER! To bardzo częsty błąd. Wymawia się GŁOSKI. Litery SIĘ PISZE.
Pewnie to drobiazg i tylko stare pierniki będą się czepiać, lecz felietonistce-pisarce w porządnym tygodniku i on nie powinien się zdarzyć.

Ale co ja się czepiam „wymawiania liter”. Są rzeczy na tym świecie o wiele straszniejsze dla starej piernik. Niedawno wynotowałam sobie (już nie pamiętam skąd): „Ten hasztag trendował na twitterze przez wiele, wiele godzin”. Matko Boska. Tu już się rozmijam na maksa. Poszukałam sobie w necie wyjaśnień. Z grubsza rozumiem, że ma to związek z takim znaczkiem: #. Nie mój świat, nie moja bajka, nie mój smartfon. Ale wyszło mi, że to są słowa w powszechnym użyciu, więc co się będę czepiać. Do polszczyzny słowa obce napływały od zawsze. Choć ten trendujący hasztag mi się nie podoba. Czym jest? Rozwijaniem czy zaśmiecaniem języka?

Jeszcze dwa kwiatki, z którymi stara piernik się rozmija:
Choć infantylnieję, zarówno wiekowo, jak i internetowo (te wszystkie emotki!), nie polubiłam infantylizmów typu opko (opowiadanie) czy recka (recenzja). Nie podoba mi też, gdy np. czytam, że Zuza czeka na (czyjś) feedback.

Ale ja słabiutko znam angielski. Jak ongi Rej łacinę, którą nazwał językiem gęsim i podobno dlatego tak promował język polski.
Oraz jestem stara piernik.
A tak w ogóle to nigdy jeszcze nie upiekłam piernika. Może już czas.

Reklamy

2 komentarze do “STARA PIERNIK

  1. Ależ się dostało pani Plebanek 🙂 Ja, choć może nie aż taki piernik, też nie lubię zaśmiecania … a o „opko” i „recce” to pierwszy raz słyszę (czytam). Za pieczenie pierników wzięłam się późno, więc jeszcze nic straconego 🙂
    Ps. Jednak udało się nam odwiedzić Kołobrzeg w tym roku!

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.